Rodzina wobec współczesnej rzeczywistości

Rodzina jest dziś przestrzenią przejawiania się sprzeczności i zjawisk, których źródła znajdują się gdzie indziej – w sferze pracy, procesach gospodarczych, uwarunkowaniach politycznych, rosnących nierównościach społecznych etc. Zewnętrzna rzeczywistość stawia rodzinę przed wieloma wyzwaniami, zmuszając do poszukiwania nowych sposobów radzenia sobie z nimi. Elastyczny rynek pracy, wycofanie się państwa z odpowiedzialności za system zabezpieczeń społecznych i funkcji opiekuńczych podkopuje fundamenty egzystencji. Procesy demokratyzacji i indywidualizacji przyznając prawa jednostce, wymagają znalezienia nowych podstaw dla relacji rodzinnych. Zmniejszenie roli instytucji małżeństwa i rodziny, które w świecie industrialnym stabilizowały reprodukcję, rozbija trwałość więzi wewnątrz gospodarstwa domowego.

 

Rola matki w wychowaniu dziecka

Rola matki w wychowaniu dziecka jest tak samo istotna, jak rola ojca. Na czym zasadza się rola matki? Na jej cechach biologicznych i psychicznych, na jej osobowości, zachowaniach ideowych, systemie wartości, na wzorcach postępowania zaczerpniętych z grupy społecznej, w której żyje oraz na stopniu identyfikacji z tą grupą.

 

Rola ojca w wychowaniu dziecka

Mama i tata są niezbędni do prawidłowego rozwoju dziecka. Rodzice stanowią wzorzec zachowań do naśladowania, uczą życia, wspierają, opiekują się, troszczą się o maluchy, wychowują je. Mężczyzna zajmuje szczególne miejsce w strukturze rodziny – dostarcza wzorca męskości.

 

13 dowodów, że dobry tata to podstawa!

Gra jest warta świeczki. Ojcowie mają OLBRZYMI wpływ na swoje dzieci, niezależnie od ich płci. Co nauka mówi o plusach posiadania zaangażowanego taty?

 

5 faktów, jak kochają nasze mamy

Nasze mamy kochamy nie tylko w ich święto. Aby uczcić najlepszy wynalazek w historii ludzkości – matczyną miłość – zobaczmy co mówią o niej badania naukowe.

Choć rodzina pozostaje jedną z najważniejszych, deklarowanych, wartości, to pojawiają się kontrowersje co do znaczenia nowych form życia rodzinnego, a rozmaite praktyki społeczne w tym obszarze różnią się co do stopnia ich społecznej aprobaty.

Implikacje gwałtownych transformacji społecznych są często niejasne i dezorganizujące dla życia rodzinnego. Z jednej strony zmiany społeczne powodują, że rodzina może wydawać się obciążeniem w utrzymaniu się na rynku pracy i przeszkodą na drodze własnego rozwoju. Z drugiej – pozostaje ona niezastąpiona w rozwiązywaniu wielu codziennych problemów, stając się podstawową siecią umożliwiającą radzenie sobie z wyzwaniami współczesnego życia, dorosłe dzieci coraz dłużej mieszkają wspólnie z rodzicami, opóźniając moment usamodzielnienia się, babcia opiekująca się wnukami rozwiązuje problem niedostatku żłobków i przedszkoli.

Wobec nieobecności państwa rodzina jest absolutnie podstawowym systemem wsparcia i opieki. Członkowie rodziny wywiązujący się ze swych zobowiązań wobec chorych i starych składają się na niewidoczny system mniej lub bardziej skuteczny w rozwiązywaniu problemów osób wymagających pomocy. Tendencji towarzyszy kontrtendencja. Ludzie podlegają presji indywidualnej odpowiedzialności za własną biografię ale jednocześnie to sieć powiązań rodzinnych pozwala im efektywniej sprostać wyzwaniom codzienności.

Powstaje pytanie o możliwość i sposoby uzgodnienia tych sprzeczności, o to, która ze strategii, jednostkowa czy rodzinna, przeważa.

Czy nowe „alternatywne” formy rodziny są w stanie wypełnić funkcje rodziny, zwłaszcza funkcję opiekuńczą?

Nie sposób w jednej książce przedstawić wszystkie problemy, z jakimi przychodzi borykać się rodzinie ani wyzwań wobec których staje, ani też w wyczerpujący sposób omówić chociaż niektórych z nich. Teksty zebrane w niniejszym tomie prezentują wymuszającej przyspieszoną adaptację do nowych warunków. Począwszy od problemów związanych z samą defi nicją rodziny, z poszukiwaniem odpowiedzi na pytanie co dzisiaj konstytuuje rodzinę, na jakich podstawach się opiera i jakie ma znaczenie dla jednostek. Klasyczne, wydawałoby się niezmienne, zadania przypisane rodzinie nabierają nowej czy wręcz zupełnie innej treści.

Macierzyństwo nie przez wszystkie kobiety jest postrzegane jako istota kobiecości i sens życia. Czynności wykonywane w domu, będące zawsze częścią działań na rzecz wspólnoty, zaczynają być ujmowane w kategoriach charakterystycznych dla rynku wymiany opartego na pieniądzu.

Nasilają się napięcia między domem a pracą, jako że kobiety na równi z mężczyznami konkurują z innymi na rynku. Koszty łagodzenia tych napięć ponosi zarówno rodzina, jako całość, jak i same jednostki. Dająca się zaobserwować tendencja wzrostowa zachorowalności na zaburzenia psychiczne jest pochodną kosztów zbyt wysokich ale konsekwencje tych zaburzeń znowu spadają na rodzinę.

Elastyczny i globalizujący się rynek pracy zmusza do poszukiwania jej poza granicami kraju i opuszczenia rodziny. Tworzy to problemy z jednej strony dla tych, którzy w kraju zostali, ale też, może nawet większe, dla tych, którzy wyjechali i starają się zbudować nowe życie w zupełnie innych kulturowych warunkach. Tworzy też nową sytuację dla kurczącej się rodziny wiejskiej, którą młodzi członkowie opuszczają w poszukiwaniu lepszych perspektyw poza rodzinną wsią.

Relacje rodzice – dzieci w zmieniającej się rzeczywistości, stawiającej inne wymagania, nie mogą opierać się na tradycyjnych wzorach, wymuszają tworzenie nowych. Presja wywierana na rodziców by wychować dziecko jak najwyższej jakości owocuje różnymi strategiami, rodząc niekiedy nowe problemy.

Ilość problemów, z jakimi przychodzi się zmagać współczesnej rodzinie jest olbrzymia.